“In een snel veranderende arbeidsmarkt, waarin technologie en maatschappelijke uitdagingen continu evolueren, is levenslang leren geen luxe, maar een noodzaak”, stelt Simon Beausaert, professor Learning & Development in Organisations aan de Maastricht University.
“Uit onderzoek blijkt echter dat een groot deel van de werkenden zich niet bewust is van het belang van leren of zich er niet toe gemotiveerd voelt. Organisaties zetten in op een strategisch learning & development-beleid, maar vaak ligt de focus te eenzijdig op formele opleidingen. Dat is echter niet genoeg. Om een duurzaam en effectief leerklimaat te creëren, moeten we kijken naar alle vormen van leren en vooral naar de rol van de directe leidinggevende.”
Om een duurzaam en effectief leerklimaat te creëren, moeten we kijken naar alle vormen van leren en vooral naar de rol van de directe leidinggevende.
Informele leeractiviteiten
“Levenslang leren kent vele vormen. Naast formele opleidingen, zoals trainingen en cursussen, spelen informele leeractiviteiten een minstens even grote rol. Leren gebeurt immers niet alleen in een klaslokaal, maar ook via interactie met collega’s, reflectie op eigen werk en het benutten van kennisbronnen zoals boeken en online informatie. Flexibiliteit, innovatie en probleemoplossend vermogen worden vaak niet in een cursus aangeleerd, maar in de praktijk ontwikkeld. Daarom is het cruciaal dat organisaties niet alleen investeren in trainingen, maar ook in een cultuur waarin informeel leren gestimuleerd wordt.”
Rol van de leidinggevende
“Het creëren van zo’n ondersteunend leerklimaat is niet enkel een verantwoordelijkheid van de werknemer. De directe leidinggevende speelt een sleutelrol. Onderzoek wijst uit dat managers die een coachende houding aannemen en leren actief aanmoedigen, de leercultuur in hun team versterken. Een ‘leerleider’ doet niet alleen zelf aan werkplekleren, maar biedt ook ruimte aan medewerkers om te experimenteren, fouten te maken en daaruit te leren. Dat betekent: open vragen stellen, reflectie stimuleren en de toepassing van nieuwe kennis ondersteunen. Een warm leerklimaat ontstaat niet vanzelf, maar begint bij bewustwording. Organisaties die leren serieus nemen, erkennen het belang van alle vormen van leren en ondersteunen hun leidinggevenden in een coachende rol. Pas dan kunnen we spreken van een omgeving waarin werknemers niet alleen competent blijven, maar zich ook gewaardeerd en gestimuleerd voelen.”